In het plan dat Rouvoet vrijdag 9 april presenteerde, moeten de Centra voor Jeugd en Gezin in elke gemeente fungeren als een soort 'pedagogische huisartsenpost', waar ouders terecht kunnen voor zowel lichte opvoedhulp als met zware problemen. Een gekwalificeerd jeugdarts zou van daaruit kinderen kunnen doorverwijzen naar specialistische zorg. 'Het grootste knelpunt in het huidige systeem is dat Bureau Jeugdzorg voor iedere vorm van hulp een indicatie moet schrijven', aldus Rouvoet. 'Dat kost veel tijd en veroorzaakt wachtlijsten. In het nieuwe stelsel is zo'n indicatie niet meer nodig: de pedagogische huisarts kan dan doorverwijzen.'

Centra

Er zijn de afgelopen kabinetsperiode ongeveer 160 Centra voor Jeugd en Gezin verrezen, maar dat moeten er rond de 400 worden.

Volgens Rouvoet is het voordeel van dit stelsel dat de jeugdzorg laagdrempeliger wordt, omdat die dichter bij huis is geregeld. Als gezinnen met problemen tijdig aankloppen voor opvoedhulp, kan dat voorkomen dat hun situatie escaleert. Duurdere vormen zoals gesloten jeugdzorg, zullen dan minder vaak ingezet hoeven worden, hoopt de minister.

Een nadeel is er ook: lang niet alle gemeenten zijn groot genoeg om het hele scala aan jeugdzorg zelf te kunnen aanbieden. Op regionaal niveau zal er dus toch moeten worden samengewerkt; Rouvoet ziet een stelsel voor zich zoals de GGD's zijn georganiseerd, in 25 regio's.

Afgestoten

Bureau Jeugdzorg is nu onder meer verantwoordelijk voor de jeugdreclassering, het Advies- en Meldpunt Kindermishandeling (AMK) en de vrijwillige hulpverlening aan gezinnen. Die taken zouden allemaal moeten worden afgestoten naar de Centra voor Jeugd en Gezin en de Veiligheidshuizen. Dat geldt echter niet voor de gedwongen hulpverlening: de gezinsvoogden die kinderen bijstaan die door de rechter onder toezicht zijn gesteld.

Rouvoet is bang dat deze tak van jeugdzorg de Centra voor Jeugd en Gezin het imago geeft van 'de plek waar ze je kind afpakken'. 'Dan is het niet laagdrempelig meer.' De Bureaus Jeugdzorg zouden daarom als een soort zorgaanbieder de jeugdbescherming onder hun hoede kunnen houden, in een systeem waarbij de gemeente gezinsvoogden 'inkoopt'.

Voor deze plannen zijn forse wetswijzigingen nodig, die Rouvoet er in geen geval nog doorheen gaat krijgen in deze demissionaire periode. Hij wilde deze visie niettemin toch presenteren, omdat het stuk in feite ongeveer af was toen het kabinet viel en het 'zonde' zou zijn er niets mee te doen.

Werkgroep

Een parlementaire werkgroep van de Tweede Kamer deed de afgelopen maanden onderzoek naar de problemen in de jeugdzorg. Zij hoorden schrijnende verhalen over wachtlijsten, stapels overbodige formulieren en onbegrijpelijke regeltjes. Eind april proberen de werkgroepleden van de verschillende politieke partijen met een breed gedragen rapport te komen over hoe het verder moet met de jeugdzorg. Rouvoets toekomstvisie kan daar ook in worden meegewogen.

In zijn voorgestelde planning zou in 2014 worden begonnen met het uitkleden van de Bureaus Jeugdzorg en het overdragen van taken aan de Centra van Jeugd en Gezin. In 2018 zou dan alles geregeld moeten zijn. Maar of dat er ooit van komt, hangt helemaal af van Rouvoets opvolger en het nieuw te kiezen parlement.

Bron: de Volkskrant/ANP/Nu.nl/Pauw en Witteman

Wilt u meer lezen over de voorstellen van Rouvoet? Of wilt u het plan van Rouvoet downloaden? Ga dan naar Jeugdzorginlimburg.nl, daar vindt u het wel!